Wat Europese opticiens van Azië kunnen leren over design, aantrekkelijkheid en relevantie voor het dagelijks leven.
Een montuur kan binnen dertig seconden indruk maken op een opticien en de drager ervan vijftien uur lang teleurstellen.
Die kloof verdient meer aandacht op de onafhankelijke optiekmarkt in Europa. Voor detailhandelaren die een omzetdaling melden, is de lastige vraag of hun collecties nog wel aansluiten bij de manier waarop klanten daadwerkelijk leven.
Een deel van het probleem begint al bij de aankoop. Een gedetailleerde constructie, ongebruikelijke vormen en zware decoratieve beslagdelen kunnen een te gemakkelijke maatstaf worden om de waarde te beoordelen. Een montuur voelt stevig aan in de hand, vertelt een verhaal over een ingewikkeld productieproces en verdient zijn plek op het schap. Maar hoe zit het op het gezicht? Hoe goed kan het worden aangepast? Zal iemand het met plezier dragen, van het ontbijt tot het slapengaan?

Maar al te vaak weegt de opticien een montuur in zijn hand en beoordeelt hij hoe het in de etalage overkomt, voordat hij nadenkt over hoe het op het gezicht zit. Het gewicht wordt een maatstaf voor kwaliteit, de versiering voor vakmanschap en de visuele impact voor de aantrekkelijkheid. Toch ervaart de klant achter het glas niets van dit alles. Hij ervaart het gewicht op zijn neus, de druk achter zijn oren en de balans van het montuur gedurende de hele dag. Wat in een etalage de aandacht trekt, verdient niet noodzakelijkerwijs een plaats in iemands dagelijks leven.
De Europese brillenindustrie is verstrikt geraakt in haar eigen conventies. Op beurzen, bij prijsuitreikingen en binnen ontwerpteams worden producten beloond die indruk maken op insiders, terwijl de samenhang tussen mode, trends en het dagelijks leven over het hoofd wordt gezien. Het gevolg is dat de branche ontwerpt om zichzelf te behagen, terwijl winkeliers moeite hebben om een band met hun klanten op te bouwen.

Complexiteit kan blijk geven van vakmanschap. Het leidt echter niet automatisch tot een beter product.
Bij het kopen van brillen en zonnebrillen moet je met verschillende aspecten rekening houden. Bij beide is draagcomfort belangrijk, maar een bril op sterkte is vaak de hele dag door onmisbaar. Als je elke brilaankoop als een mode-statement beschouwt, loop je het risico de klant over het hoofd te zien die op zoek is naar karakter, precisie en moeiteloos dagelijks gebruik.
Azië biedt nuttige aanknopingspunten. In plaats van Zuid-Korea, Japan en Taiwan als één markt te beschouwen, zouden Europese kopers moeten onderzoeken hoe afzonderlijke merken een evenwicht vinden tussen expressiviteit en draagbaarheid.
Gentle Monster illustreert dat verschil. Het experimentele imago trekt de aandacht, maar het assortiment omvat ook vertrouwde acetaatmodellen en ingetogen metalen ontwerpen. De spectaculaire stukken vormen slechts een deel van het aanbod.
Japan biedt een ander perspectief. Bij 999.9 staan comfort, duurzaamheid en verstelbaarheid expliciet centraal bij de ontwikkeling. EYEVAN combineert mode met nauwkeurig vakmanschap, terwijl YUICHI TOYAMA traditionele technieken combineert met eigentijds design. Hun aanpak laat zien dat een duidelijke identiteit kan ontstaan door middel van verhoudingen, constructie en doordachte details.
Dit zou ook de manier waarop onafhankelijke winkels concurrentie interpreteren ter discussie moeten stellen. LINDBERG, eigendom van Kering Eyewear, is een Europees voorbeeld dat innovatie en comfort de basis kunnen vormen voor een herkenbare identiteit. Een klant die voor dat aanbod kiest, reageert wellicht op een praktisch voordeel dat een andere winkel niet heeft weten uit te leggen of in het assortiment heeft opgenomen.
Onafhankelijke winkels kunnen niet vertrouwen op een prestigieuze merkenlijst om hun producten te verkopen. Evenmin kunnen ze hun hele assortiment afstemmen op de meest excentrieke klant en verwachten dat er vervolgens een bredere vraag ontstaat.

Het merk-DNA moet de drager op een tastbare manier bereiken: via balans, pasvorm, materiaalkeuzes, een kenmerkend silhouet en details die een functie vervullen. Versiering alleen kan die verantwoordelijkheid niet dragen.
De kans voor Europese opticiens ligt in het met meer discipline samenstellen van hun assortiment: het expressieve ontwerp behouden, maar de collectie afstemmen op mensen, brilrecepten en het dagelijks leven.
De doorslaggevende test vindt plaats na de aankoop: zou de klant die bril met plezier vijftien uur lang dragen?